Protest tegen Zelensky op live televisie is getrukeerd en heeft niet plaatsgevonden

24/03/2022, 05:44 PM (CET)

Nadat het Russische nieuws verstoord werd door protest tijdens een live-uitzending, lijkt tijdens een Oekraïense nieuwsuitzending hetzelfde te zijn gebeurd. Hier zou geprotesteerd zijn tegen de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Althans, dat moet blijken uit een foto die op Facebook wordt gedeeld en een video op Twitter. Maar is dit echt gebeurd? 

Beoordeling

De video van het incident is getrukeerd met gebruik van een green screen. De nieuwsuitzending van Oekraïne 24 is dus nooit verstoord door een protest tegen president Zelensky.

Feiten

Op 14 maart liep Marina Ovsyannikova, een redacteur van het Russische Pervyj kanal ("Eerste kanaal", Russische staatstelevisie) in beeld tijdens een live-uitzending van het nieuws. Ze liet een bord zien waarop geschreven stond dat de Russen werden voorgelogen door staatspropaganda, vergezeld van een oproep de oorlog te stoppen. 

Haar actie werd wereldwijd opgemerkt door verschillende media. Maar heeft een Oekraïense activiste net hetzelfde gedaan als protest tegen president Zelensky, zonder dat dit internationaal weerklank vond? De beelden die dit moeten aantonen blijken echter niet authentiek te zijn. 

Getrukeerde video

De gedeelde foto is een screenshot van de video die ook op Twitter te zien is. In het begin is een Tiktok-account zichtbaar, rechtsboven in beeld, waar de video ook te vinden is. Een vrouw wandelt in beeld tijdens een live-uitzending van de zender Oekraïne 24 met een papier waarop president Zelensky zou worden opgeroepen zich over te geven, op te houden met drugs te nemen en terug te keren naar de bühne (Zelensky was een acteur voor hij president werd). Oekraïne 24 heeft zelf al op Facebook aangegeven dat de video een vervalsing is, en het incident niet heeft plaatsgevonden.

Het is opvallend dat de presentatoren niet lijken te reageren op de aanwezigheid van de vrouw. Maar dat is geen bewijs, want de Russische presentator van Pervyj kanal bleef ook stoicijns verder praten toen Ovsyannikova in beeld liep. Wel valt op dat de belichting van de vrouw met het papier veel feller lijkt dan de presentatoren op de achtergrond. Een aanwijzing dat het hier om een vervalsing gaat. 

Op seconde drie en vier van de video komt het decor op de achtergrond door de linkerschouder van de vrouw heen. Ook dit is een aanwijzing dat het hier om een getrukeerd beeld gaat. De video werd dan ook gedraaid voor een 'green screen'. Dit is een techniek die gebruikt wordt om iets te filmen waar vervolgens een andere achtergrond wordt bijgeplakt, en in cinema regelmatig gebruikt wordt.

Telegram

Dezelfde vrouw die de video op Tiktok deelt, deelt die ook op Telegram. Ze schrijft erbij dat de video met een 'green screen' is opgenomen, en dat ze zelf vindt dat het resultaat er niet echt uitziet. Andere video's op haar Tiktok-kanaal laten zien dat het hier inderdaad om de vrouw uit de getrukeerde video gaat. 

Er staan meerdere video's op haar kanaal die met de 'green screen'-techniek zijn gemaakt. Ook zijn er video's te vinden waarin ze lacht met president Zelensky

De gedeelde screenshot is dus afkomstig van een getrukeerde video. Het incident heeft nooit plaatsgevonden op televisie. Hiermee krijgt de Twittergebruiker die zich afvraagt waarom hierover niet bericht is in de media antwoord op zijn vraag. Deze video was ook al het onderwerp van een factcheck door Deutsche Presse-Agentur in het Duits. 

(Stand van zaken: 24.03.2022)

Links

Facebookpost (gearchiveerd)

Tweet (gearchiveerd)

gearchiveerde video

Artikel RTL (gearchiveerd)

Artikel The Guardian (gearchiveerd)

Tiktok-account (gearchiveerd)

Video bij Tiktok (gearchiveerd)

Oekraïne 24 (gearchiveerd)

Facebookpost Oekraïne 24 (gearchiveerd)

Green screen (gearchiveerd)

Voorbeelden green screen (gearchiveerd)

Telegrampost (gearchiveerd)

Tiktokvideo met Zelensky (gearchiveerd, video gearchiveerd)

Factcheck dpa in het Duits

Contact met het dpa-feitencheckteam: factcheck-netherlands@dpa.com